Cảnh báo từ Bộ Y tế sau bão số 4 và mưa lũ

Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) vừa đề nghị Sở Y tế các tỉnh, thành phố khu vực miền Bắc và miền Trung tăng cường bảo đảm an toàn thực phẩm, phòng chống ngộ độc thực phẩm sau bão số 4 và mưa lũ.

Động thái này được thực hiện theo chỉ đạo của Phó thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng tại Văn bản số 8916/VPCP-NN ngày 28/8/2026 và Văn bản số 6706/BYT-KH-TC ngày 6/9/2026 của Bộ Y tế về tập trung khắc phục hậu quả bão số 4 và mưa lũ.

Theo Cục An toàn thực phẩm, mưa lũ có thể làm gia tăng nguy cơ ô nhiễm thực phẩm, ngộ độc thực phẩm và các bệnh truyền qua thực phẩm. Vì vậy, các địa phương bị ảnh hưởng trực tiếp được yêu cầu chủ động triển khai các biện pháp phòng ngừa, ưu tiên khu vực đang ngập lụt, bị chia cắt hoặc có nguy cơ cao.

Cục An toàn thực phẩm yêu cầu địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người dân bảo đảm vệ sinh ăn uống trong và sau mưa lũ. Nguyên tắc được nhấn mạnh là ăn chín, uống chín, sử dụng nước sạch hoặc nước đã được xử lý để ăn uống và chế biến thực phẩm.

Người dân cần rửa tay trước khi ăn, trước khi chế biến thực phẩm và sau khi đi vệ sinh; vệ sinh sạch bát, đũa và các dụng cụ chế biến. Thực phẩm khô cần được bảo quản ở nơi sạch, khô ráo, tránh ẩm mốc, côn trùng và động vật xâm nhập.

Đặc biệt, cơ quan này lưu ý không sử dụng thực phẩm đã bị ngập nước, nhiễm bẩn, hư hỏng hoặc biến chất.

Sau mưa lũ, người dân cũng cần thu gom và xử lý rác thải, chất thải, xác động vật chết; khơi thông cống rãnh nhằm bảo đảm vệ sinh môi trường, hạn chế nguồn ô nhiễm phát tán.

Nguồn nước ăn uống, sinh hoạt tại những khu vực ngập lụt cũng được Bộ Y tế yêu cầu đặc biệt lưu ý. Các địa phương phải hướng dẫn người dân lọc, khử trùng nước theo hướng dẫn của cơ quan y tế và đun sôi trước khi uống hoặc sử dụng để chế biến thực phẩm.

Những nguồn nước có dấu hiệu ô nhiễm nhưng chưa được xử lý không được sử dụng cho ăn uống, chế biến thực phẩm. Cơ quan chức năng cần kịp thời cảnh báo người dân về các nguồn nước không bảo đảm an toàn.

Bên cạnh đó, lực lượng chức năng được yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát an toàn thực phẩm tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ ăn uống, bếp ăn tập thể, điểm cung cấp suất ăn và nơi tiếp nhận, phân phối thực phẩm cứu trợ.

Các nhóm thực phẩm có nguy cơ cao, thực phẩm chịu ảnh hưởng bởi ngập lụt, mất điện hoặc điều kiện bảo quản không bảo đảm cần được tập trung kiểm tra.

Nếu phát hiện thực phẩm không bảo đảm an toàn, cơ quan chức năng phải kịp thời thu hồi, tiêu hủy và xử lý theo quy định. Cục An toàn thực phẩm nhấn mạnh không để thực phẩm bị ô nhiễm, hư hỏng tiếp tục lưu thông, sử dụng hoặc được đưa vào các suất hàng cứu trợ.

Các địa phương cũng được yêu cầu chỉ đạo không sử dụng phân tươi để bón hoặc tưới rau, củ, quả.

Trong bối cảnh sau mưa lũ, ngành y tế phải tăng cường giám sát, phát hiện và xử lý các vụ ngộ độc thực phẩm, bệnh truyền qua thực phẩm.

Khi xảy ra vụ việc, cơ quan chức năng cần tổ chức cấp cứu, điều trị kịp thời cho người bệnh; đồng thời khẩn trương điều tra, lấy mẫu để xác định thức ăn là nguyên nhân và nguồn gây bệnh.

Các nguồn ô nhiễm phải được xử lý nhanh chóng nhằm ngăn nguy cơ vụ việc tiếp tục phát sinh hoặc lan rộng. Cục An toàn thực phẩm đề nghị Sở Y tế các tỉnh, thành phố chủ động triển khai ngay các biện pháp trên, ưu tiên những địa bàn đang ngập lụt, bị chia cắt và có nguy cơ cao. Các đơn vị cũng cần phối hợp với cơ quan liên quan để tổ chức thực hiện.

Danh sách các địa phương được Cục An toàn thực phẩm đề cập gồm: Lạng Sơn, Cao Bằng, Phú Thọ, Lào Cai, Điện Biên, Sơn La, Lai Châu, Tuyên Quang, Thái Nguyên, Bắc Ninh, Hưng Yên, Hà Nội, Ninh Bình, Thanh Hóa, Nghệ An và Hà Tĩnh.

Trong quá trình triển khai, nếu phát sinh khó khăn, vướng mắc hoặc vụ việc bất thường, các địa phương được yêu cầu kịp thời báo cáo Cục An toàn thực phẩm để phối hợp xử lý.