Dòng tiền phân tán, huy động vốn tăng chậm

Đến cuối tháng 5, tổng nguồn vốn huy động toàn địa bàn thuộc quản lý của Ngân hành Nhà Nước khu vực 8 (gồm 3 tỉnh: Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị) ước đạt 605.987 tỷ đồng, tăng 4,6% so với đầu năm. So với các tỉnh trong khu vực, Hà Tĩnh xếp thứ 2 về mức tăng, nguồn vốn ước đạt 131.700 tỷ đồng, tăng 5.453 tỷ đồng (4,3%) so với đầu năm và tăng gần 1.000 tỷ đồng so với tháng trước (0,77%). Những con số này dù đã cho thấy mức tăng, song, trên thực tế, chỉ số tăng trưởng giảm hơn so với cùng kỳ (cùng kỳ năm 2025, nguồn vốn huy động toàn địa bàn tăng 7%); các ngân hàng vẫn phải đối mặt với áp lực giữ chân dòng tiền rất lớn.

Ghi nhận từ 40 chi nhánh ngân hàng trên địa bàn Hà Tĩnh, phần lớn đều đối mặt với tình trạng gặp khó khăn trong huy động vốn. Kể cả những ông lớn như: BIDV, Vietcombank, VietinBank vốn sở hữu quy mô huy động lớn cũng không nằm ngoài xu hướng này. Nhiều ngân hàng chứng kiến sự “bốc hơi” ra khỏi hệ thống cả nghìn tỷ đồng khiến quy mô huy động vốn đến cuối tháng 5 thấp hơn thời điểm đầu năm.

Một số ngân hàng như SHB, OCB, SeABank, HDBank... ghi nhận nguồn huy động vốn tăng trưởng dương, song, việc giữ chân dòng tiền và khách hàng cũng không dễ dàng.

Bà Trần Thị Thương - Trưởng phòng Dịch vụ khách hàng SHB Chi nhánh Hà Tĩnh cho biết: “Đến cuối tháng 5, tổng huy động vốn toàn chi nhánh đạt 3.700 tỷ đồng, đạt 120% kế hoạch 6 tháng. Kết quả này có được nhờ chi nhánh chủ động triển khai sớm các giải pháp huy động vốn, đẩy mạnh chăm sóc khách hàng và đa dạng các sản phẩm tiền gửi phù hợp với từng phân khúc khách hàng. Tuy nhiên, từ giữa tháng 5 đến nay, công tác huy động vốn bắt đầu gặp nhiều khó khăn hơn khi dòng tiền trên thị trường có xu hướng dịch chuyển sang các kênh đầu tư khác. Có những thời điểm, lượng tiền khách hàng rút ra trong ngày lên tới 20 - 30 tỷ đồng, tạo áp lực không nhỏ đối với mục tiêu tăng 750 tỷ đồng vào cuối năm nay của chi nhánh”.

Theo phân tích của các ngân hàng, sự sụt giảm này mang tính “mùa vụ” khá rõ nét. Thường các tháng 4, 5, 6, 7 hằng năm là giai đoạn dòng tiền rút ra khỏi hệ thống để phục vụ nhu cầu sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, đồng thời, dòng tiền trong dân cư cũng không dồi dào như thời điểm đầu và cuối năm. Cùng với đó, giá vàng giảm khiến nhu cầu mua tích trữ gia tăng; thị trường bất động sản tuy chưa bùng nổ nhưng vẫn được xem là thời điểm đầu tư có nhiều hấp dẫn. Điều này khiến dòng tiền nhàn rỗi tiếp tục bị phân tán thay vì chảy mạnh vào hệ thống ngân hàng.

Một yếu tố nữa, so với thời điểm đầu tháng 4, lãi suất tiền gửi tại các ngân hàng có xu hướng giảm, biểu niêm yết lãi suất huy động của các ngân hàng đang phổ biến từ 6,4 - 6,5%/năm đối với kỳ hạn 6 tháng, cao nhất trong khung kỳ hạn 6 - 12 tháng là 8,5%/năm khiến người dân do dự, thiếu mặn mà. Trong khi đó, lãi suất tiền vay chưa thể giảm về mức kỳ vọng, nhiều doanh nghiệp phải rút tiền gửi để bổ sung vốn lưu động, nhập nguyên vật liệu, thanh toán đơn hàng và mở rộng hoạt động sản xuất. Đây là nguyên nhân khiến dòng tiền ra khỏi hệ thống ngân hàng đang có xu hướng tăng lên trong những tháng giữa năm, tạo áp lực không nhỏ lên công tác huy động vốn của các tổ chức tín dụng.

Ông Trần Xuân Dũng - Giám đốc OCB Chi nhánh Hà Tĩnh cho biết: “Hiện nay, tổng huy động tại chi nhánh đạt 540 tỷ đồng, tăng 150 tỷ so với đầu năm. Tuy nhiên, đối với các ngân hàng quy mô nhỏ, áp lực tăng trưởng huy động vốn luôn lớn bởi khả năng cạnh tranh về thương hiệu, mạng lưới và tệp khách hàng không bằng các ngân hàng lớn. Cùng với việc kiến nghị hội sở áp dụng lãi suất linh hoạt, chi nhánh tập trung nâng cao chất lượng dịch vụ, hệ sinh thái số, chính sách chăm sóc khách hàng. Mục tiêu là giữ ổn định huy động vốn, đồng thời đảm bảo mặt bằng lãi suất hợp lý theo chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước để đồng hành cùng doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh”.

Chuyển hướng cạnh tranh mới, ưu tiên cho việc nâng cao chất lượng, sản phẩm dịch vụ, ngân hàng số, mở chương trình tiết kiệm dự thưởng… là lựa chọn của nhiều ngân hàng trong “cuộc đua” giữ nguồn huy động. Đặc biệt, nhiều ngân hàng đẩy mạnh thực hiện đa dạng hóa nguồn vốn và tối ưu hóa tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn (CASA), nghĩa là gia tăng nguồn tiền gửi thanh toán của khách hàng cá nhân và doanh nghiệp thay vì phụ thuộc quá nhiều vào các khoản tiền gửi có kỳ hạn lãi suất cao.

Đến cuối tháng 5, tổng dư nợ toàn địa bàn Hà Tĩnh đạt 136.470 tỷ đồng, tăng 7,7% so với đầu năm, cao gần gấp đôi tốc độ tăng trưởng huy động vốn. Khoảng cách này phản ánh áp lực thanh khoản chưa hạ nhiệt, đồng thời cho thấy bài toán huy động vốn vẫn sẽ là thách thức lớn đối với các ngân hàng trong những tháng còn lại của năm.