Thời gian qua, cùng với cả nước, Hà Tĩnh đã đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý khai thác thủy sản và thực hiện các khuyến nghị của Ủy ban châu Âu (EC) về chống khai thác IUU.
Nhiều nền tảng số như cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VN-Fishbase), hệ thống giám sát hành trình tàu cá (VMS), ứng dụng truy xuất nguồn gốc thủy sản điện tử (eCDT)... được triển khai, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý đội tàu, kiểm soát hoạt động khai thác và minh bạch nguồn gốc thủy sản.
Theo lộ trình quy định tại Khoản 3, Điều 22, Thông tư số 81/2025/TT-BNNMT ngày 31/12/2025 của Bộ NN&MT, chỉ còn thời gian ngắn nữa, việc áp dụng nhật ký khai thác thủy sản điện tử (E-logbook) được triển khai. Cụ thể, từ ngày 1/7/2026, áp dụng đối với tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 24m trở lên; từ ngày 1/9/2026, áp dụng đối với tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 15m đến dưới 24m; từ ngày 1/1/2027, áp dụng đối với tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 12m đến dưới 15m.
Nhằm tiếp tục thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực thủy sản, hiện nay, Hà Tĩnh đang chuẩn bị các điều kiện liên quan để triển khai áp dụng nhật ký khai thác thủy sản điện tử. Đây là hệ thống ứng dụng công nghệ thông tin để số hóa việc ghi chép, báo cáo hoạt động khai thác và chuyển tải thủy sản trên biển, thay thế phương thức ghi nhật ký bằng giấy, qua đó giảm sai sót trong quá trình ghi chép, nâng cao hiệu quả giám sát và truy xuất nguồn gốc thủy sản khai thác.
Thực hiện quy định này, Chi cục Thủy sản Hà Tĩnh đã sớm tiến hành rà soát, phân loại đội tàu thuộc diện áp dụng. Theo đó, toàn tỉnh hiện có 326 tàu cá phải thực hiện cài đặt, sử dụng nhật ký khai thác thủy sản điện tử, trong đó 1 tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 24m trở lên áp dụng từ ngày 1/7/2026; 57 tàu cá có chiều dài từ 15m đến dưới 24m áp dụng từ ngày 1/9/2026 và 268 tàu cá có chiều dài từ 12m đến dưới 15m áp dụng từ ngày 1/1/2027.
Ông Thân Quốc Tế - Phó Giám đốc Ban Quản lý các cảng cá và khu neo đậu tránh trú bão tàu cá Hà Tĩnh cho biết: “Để chuẩn bị cho lộ trình áp dụng nhật ký khai thác thủy sản điện tử, đơn vị đang tăng cường tuyên truyền, phổ biến các quy định mới đến ngư dân, chủ tàu cá thông qua hệ thống loa phát thanh tại cảng, các buổi làm việc trực tiếp và niêm yết công khai tại khu vực cảng cá. Đồng thời, phối hợp với các đơn vị cung cấp dịch vụ hướng dẫn ngư dân cài đặt, sử dụng phần mềm nhật ký điện tử, từng bước làm quen với phương thức ghi chép mới. Trong quá trình kiểm tra, giám sát sản lượng thủy sản qua cảng, cán bộ chuyên môn sẽ trực tiếp hướng dẫn chủ tàu thực hiện việc ghi, gửi nhật ký điện tử đúng quy định; kịp thời tổng hợp những khó khăn, vướng mắc phát sinh để báo cáo cơ quan chuyên môn xem xét, xử lý”.
Đối với nhiều ngư dân, mặc dù đã được tiếp cận thông tin về lộ trình áp dụng nhật ký khai thác thủy sản điện tử song đây vẫn là quy định mới, đòi hỏi thời gian để làm quen và thích ứng. Không ít chủ tàu bày tỏ mong muốn được hỗ trợ, hướng dẫn cụ thể trong giai đoạn đầu triển khai.
Ông Dương Xuân Tịnh - chủ tàu cá HT-90320-TS (phường Vũng Áng) chia sẻ: “Tàu cá của tôi có chiều dài 16m. Lâu nay bà con quen ghi nhật ký bằng tay nên khi chuyển sang sử dụng phần mềm điện tử sẽ có nhiều bỡ ngỡ. Trong quá trình khai thác trên biển, tín hiệu mạng ở một số khu vực còn mất hoặc chập chờn nên việc cập nhật dữ liệu cũng gặp khó khăn. Chúng tôi cần thêm thời gian để được tập huấn, hướng dẫn thực hành, từ đó sử dụng thành thạo và thực hiện đúng quy định”.
Để bảo đảm việc triển khai nhật ký khai thác thủy sản điện tử trên địa bàn tỉnh đúng lộ trình, đồng bộ, hiệu quả, Sở NN&MT Hà Tĩnh đã có văn bản yêu cầu các đơn vị, địa phương liên quan chủ động rà soát, chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết; tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn, hỗ trợ ngư dân chuyển đổi từ phương thức ghi chép bằng giấy sang nhập dữ liệu khai thác trên nền tảng số.
Ông Nguyễn Hữu Toàn - Trưởng phòng Khai thác thủy sản, Chi cục Thủy sản Hà Tĩnh cho biết: “Chi cục sẽ tiếp tục theo dõi, đôn đốc việc triển khai nhật ký khai thác thủy sản điện tử trên địa bàn toàn tỉnh theo đúng lộ trình quy định; phối hợp với các đơn vị cung cấp dịch vụ tổ chức tập huấn, hướng dẫn sử dụng phần mềm cho cán bộ quản lý, chủ tàu cá, thuyền trưởng và ngư dân. Đồng thời, thường xuyên theo dõi tỷ lệ cài đặt, kích hoạt và sử dụng phần mềm trên các tàu cá để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nghề cá, tăng tính minh bạch trong truy xuất nguồn gốc thủy sản và thực hiện hiệu quả các khuyến nghị của EC về chống khai thác IUU”.
