Chuyển đổi số đang hiện diện trong hầu hết các lĩnh vực của đời sống, từ thực hiện dịch vụ công trực tuyến, tích hợp giấy tờ điện tử đến phản ánh hiện trường hay tiếp cận các tiện ích phục vụ học tập, giải trí. Thế nhưng, với không ít người dân, đặc biệt là người cao tuổi, việc sử dụng thành thạo các ứng dụng số vẫn là một rào cản. Bởi vậy, bên cạnh những chiến dịch tình nguyện quen thuộc mỗi dịp hè, tuổi trẻ Hà Tĩnh đang đảm nhận thêm một vai trò mới, trở thành những "gia sư công nghệ", giúp người dân từng bước làm quen với môi trường số.
Những ngày đầu tháng 7, khắp các thôn của xã Tứ Mỹ luôn hiện hữu màu áo xanh tình nguyện. Thực hiện đợt cao điểm chuyển đổi số từ ngày 6 - 18/7, địa phương huy động gần 200 đoàn viên, thanh niên cùng cán bộ cơ sở chia thành các tổ, nhóm phụ trách 12 thôn trên địa bàn. Phần lớn là học sinh, sinh viên đang nghỉ hè nhưng thay vì dành thời gian cho các hoạt động vui chơi, các bạn trẻ lại miệt mài "đi từng ngõ, gõ từng nhà" để hỗ trợ người dân cài đặt và sử dụng các ứng dụng số.
Từ sáng sớm đến tối muộn, các đội tình nguyện kiên trì hướng dẫn người dân cài đặt ứng dụng i-HaTinh, tích hợp giấy tờ trên VNeID, đồng thời hỗ trợ sử dụng các nền tảng trực tuyến phục vụ nhu cầu học tập, tra cứu thông tin và giải trí. Theo chị Nguyễn Thị Hồng Lĩnh - Bí thư Đoàn xã Tứ Mỹ, chỉ riêng ngày 7/7, hơn 2.000 lượt người dân trên địa bàn đã được hỗ trợ tiếp cận các tiện ích số.
Để có được kết quả đó, đã có hàng nghìn lượt hướng dẫn trực tiếp tại từng hộ dân. Với nhiều người lớn tuổi, việc đăng nhập một ứng dụng, quét mã QR hay tích hợp giấy tờ điện tử không phải là thao tác đơn giản. Bởi vậy, điều các tình nguyện viên mang đến không chỉ là kiến thức công nghệ mà còn là sự kiên nhẫn và tinh thần đồng hành, chia sẻ.
Không lựa chọn những chuyến du lịch hay các hoạt động giải trí trong kỳ nghỉ hè, em Nguyễn Bảo Lâm (SN 2009, thôn Sơn Châu, xã Tứ Mỹ) cùng các bạn trong đội hình tình nguyện dành phần lớn thời gian đến từng hộ dân để hỗ trợ tích hợp giấy phép lái xe, thẻ bảo hiểm y tế và các thông tin an sinh xã hội trên VNeID.
"Điều khó nhất không phải là thao tác trên điện thoại mà là giúp người lớn tuổi vượt qua tâm lý e ngại khi tiếp cận công nghệ. Có những cô, chú phải được hướng dẫn nhiều lần mới có thể ghi nhớ các bước thực hiện. Vì vậy, các tình nguyện viên luôn kiên nhẫn giải thích, hỗ trợ từng bước" - Bảo Lâm chia sẻ.
Sự tận tình ấy đã giúp nhiều người dân tự tin hơn khi sử dụng các ứng dụng số. Niềm vui của người dân khi tự thực hiện thành công các thao tác trên điện thoại hay giải quyết nhiều thủ tục mà không phải đi lại nhiều lần chính là động lực để những "gia sư công nghệ" áo xanh tiếp tục gắn bó với công việc đầy ý nghĩa này.
Không chỉ ở Tứ Mỹ, hoạt động hỗ trợ người dân chuyển đổi số đang được triển khai rộng khắp tại nhiều địa phương trên địa bàn Hà Tĩnh. Tại xã Thiên Cầm, hàng trăm đoàn viên, thanh niên cũng được huy động, chia thành các nhóm nhỏ phụ trách 15 thôn để trực tiếp hướng dẫn người dân cài đặt ứng dụng, sử dụng dịch vụ công trực tuyến và khai thác các tiện ích số. Từ đầu hè đến nay, khoảng 2.000 lượt người dân đã được hỗ trợ tiếp cận các nền tảng công nghệ.
Là một trong những người dân được các đoàn viên hướng dẫn sử dụng ứng dụng i-HaTinh, ông Nguyễn Tông Bình (thôn Nhân Hòa, xã Thiên Cầm) cho biết: "Các tiện ích số đã giúp người dân kết nối với chính quyền thuận lợi hơn. Khi phát hiện những bất cập về môi trường, hạ tầng hay các vấn đề phát sinh trong khu dân cư, bà con chỉ cần chụp ảnh và gửi phản ánh ngay trên ứng dụng để cơ quan chức năng tiếp nhận, xử lý" - ông Bình chia sẻ.
Không chỉ giúp người dân từng bước làm quen với công nghệ, các đội hình thanh niên tình nguyện còn góp phần lan tỏa kỹ năng số đến cộng đồng, đồng thời tạo môi trường thực tiễn để đoàn viên, thanh niên rèn luyện kỹ năng, phát huy tinh thần xung kích, tình nguyện. Đây cũng là mục tiêu mà các cấp bộ Đoàn hướng tới khi triển khai mô hình "gia sư công nghệ" trong chiến dịch thanh niên tình nguyện hè.
"Mỗi đợt cao điểm, các thôn đều bố trí từ 5 - 10 đoàn viên tham gia hỗ trợ chuyển đổi số. Không chỉ giúp người dân tiếp cận công nghệ, hoạt động này còn là môi trường thực tiễn để thanh niên rèn luyện kỹ năng giao tiếp, xử lý tình huống, nâng cao tinh thần trách nhiệm và ý thức phục vụ cộng đồng", chị Bùi Thị Như Quỳnh - Bí thư Đoàn xã Thiên Cầm cho biết.
Chuyển đổi số không chỉ là câu chuyện của hạ tầng công nghệ hay những phần mềm mới, mà quan trọng hơn là giúp mọi người dân đều có khả năng tiếp cận và sử dụng các tiện ích số trong cuộc sống hằng ngày. Trên hành trình ấy, đoàn viên, thanh niên đang phát huy lợi thế của thế hệ lớn lên cùng công nghệ để trở thành cầu nối giữa các nền tảng số với người dân.
"Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn đã chỉ đạo các cấp bộ Đoàn triển khai đồng bộ nhiều đội hình tình nguyện hỗ trợ người dân sử dụng các ứng dụng số, trọng tâm là i-HaTinh. Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục nhân rộng những cách làm hiệu quả, phát huy vai trò xung kích của tuổi trẻ trong đồng hành cùng người dân, đưa chuyển đổi số đi vào cuộc sống một cách thực chất", anh Nguyễn Viết Hải Đăng - Phó Bí thư Tỉnh đoàn Hà Tĩnh nhấn mạnh.