Gia đình anh Trần Xuân Tin ở thôn Đông Phố là một trong những hộ nuôi hươu quy mô lớn của xã Sơn Giang với gần 100 con, trong đó có hơn 50 con hươu đực.
Nhiều năm qua, gia đình luôn chú trọng lựa chọn những cá thể hươu có khả năng sinh trưởng, sinh sản tốt, cho sản lượng nhung cao để phục vụ nhân giống.
Đặc biệt, hiện đàn hươu của gia đình có khoảng 10 con hươu đực được đánh giá là giống vượt trội, thường cho sản lượng nhung từ 2-3kg/cặp. Đây cũng là nguồn giống quan trọng để gia đình phát triển đàn và cung cấp con giống cho người chăn nuôi trong và ngoài địa phương.
Anh Trần Xuân Tin cho biết: "Trước đây, nhiều hộ chỉ quan tâm đến số lượng đàn, nhưng thực tế chất lượng con giống mới quyết định hiệu quả lâu dài. Khi chọn được những con hươu khỏe mạnh, cho nhung ổn định thì việc chăm sóc cũng thuận lợi hơn, giá trị kinh tế mang lại cao hơn rất nhiều. Vì vậy, những con hươu cho nhung đẹp, năng suất ổn định qua nhiều năm sẽ được gia đình giữ lại để phối giống”.
Bên cạnh nguồn thu từ nhung hươu, mỗi năm gia đình anh Tin còn xuất bán hơn 50 con hươu giống. Việc phát triển đàn giống chất lượng không chỉ giúp gia đình anh nâng cao thu nhập mà còn góp phần cung cấp nguồn gen tốt đến nhiều hộ chăn nuôi khác.
Hợp tác xã Đầu tư và phát triển nhung hươu Hương Sơn (thôn 8) cũng đang tập trung xây dựng đàn hươu giống chất lượng cao. Thành lập năm 2023 với 7 thành viên tham gia, hiện hợp tác xã có hơn 150 con hươu, trong đó 50 con là hươu đực.
Hợp tác xã đặc biệt chú trọng công tác tuyển chọn và theo dõi các cá thể hươu đực có năng suất nhung cao để phục vụ nhân giống. Hiện nay, trong tổng đàn có khoảng 25 con đực được đánh giá là giống vượt trội, thường cho sản lượng nhung khoảng 2- 2,5kg/cặp.
Chị Nguyễn Thị Hồng Tươi - Giám đốc Hợp tác xã Đầu tư và phát triển nhung hươu Hương Sơn chia sẻ: "Thị trường hiện nay không chỉ quan tâm đến sản lượng mà còn đặt yêu cầu ngày càng cao về chất lượng. Vì vậy, việc xây dựng đàn giống tốt giúp hợp tác xã nâng cao sức cạnh tranh, đồng thời tạo nền tảng để nghề nuôi hươu phát triển bền vững. Thời gian tới, hợp tác xã sẽ tiếp tục tuyển chọn những cá thể hươu có năng suất nhung cao, khả năng sinh trưởng, sinh sản tốt để nhân đàn, từng bước xây dựng nguồn giống chất lượng ổn định, đáp ứng nhu cầu của người chăn nuôi trong và ngoài địa phương”.
Nhờ chú trọng chất lượng đàn giống, mỗi năm hợp tác xã cung cấp ra thị trường khoảng 250 con hươu giống. Nhiều khách hàng từ các địa phương trong và ngoài tỉnh tìm đến đặt mua bởi chất lượng đàn giống được kiểm soát chặt chẽ.
Hiện nay, Sơn Giang là một trong những địa phương có tổng đàn hươu lớn của tỉnh Hà Tĩnh với quy mô hơn 13.300 con. Mỗi năm, sản lượng nhung đạt trên 5,5 tấn, cung cấp ra thị trường khoảng hơn 1.600 con giống.
Thực tế cho thấy, việc chú trọng nâng cao chất lượng đàn giống đang mang lại hiệu quả rõ nét cho người chăn nuôi Sơn Giang. Nếu trước đây người dân chủ yếu khai thác giá trị từ nhung hươu thì nay con giống chất lượng cao đã trở thành một sản phẩm có giá trị kinh tế lớn. Hiện hươu đực con có giá dao động từ 20-40 triệu đồng/con, hươu cái con có giá từ 10-30 triệu đồng/con.
Để phát huy tối đa tiềm năng của đàn hươu giống, người chăn nuôi tại Sơn Giang cũng đặc biệt quan tâm đến quy trình chăm sóc. Theo kinh nghiệm của các hộ dân, nguồn thức ăn phải được đảm bảo sạch, đa dạng và phù hợp với từng giai đoạn phát triển của vật nuôi. Các hộ nuôi luôn ưu tiên sử dụng nguồn thức ăn tự nhiên như cỏ, ngô, chuối…, tuyệt đối không sử dụng các loại chất tăng trọng hay chất kích thích tăng trưởng. Bên cạnh đó, chuồng trại được xây dựng thông thoáng, bảo đảm vệ sinh và thường xuyên theo dõi sức khỏe đàn hươu để kịp thời phát hiện, xử lý các dấu hiệu bất thường. Việc chăm sóc đúng kỹ thuật không chỉ giúp đàn hươu sinh trưởng ổn định, nâng cao chất lượng nhung mà còn góp phần duy trì nguồn giống khỏe mạnh phục vụ nhân đàn lâu dài.
Ông Nguyễn Văn Long - Trưởng phòng Kinh tế, UBND xã Sơn Giang cho biết: "Địa phương xác định nâng cao chất lượng đàn giống là giải pháp then chốt để gia tăng giá trị nghề nuôi hươu. Bên cạnh việc bảo tồn nguồn giống chất lượng, chúng tôi sẽ tiếp tục hỗ trợ người dân ứng dụng khoa học kỹ thuật, xây dựng các mô hình liên kết sản xuất và tiêu thụ nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế, từng bước xây dựng thương hiệu hươu Sơn Giang ngày càng phát triển”.