Nếu xét về đóng góp vào kim ngạch xuất khẩu chung, thép và phôi thép vẫn là nhóm hàng chủ lực, chiếm tỷ trọng hơn 85% tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của tỉnh. Một tín hiệu tích cực là từ đầu năm lại nay, dù hoạt động xuất khẩu của nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn do ảnh hưởng địa chính trị thế giới, thì sản lượng và giá trị xuất khẩu thép của Hà Tĩnh vẫn tăng trưởng mạnh.
Tính riêng tháng 5/2026, kim ngạch xuất khẩu thép và phôi thép của tỉnh đạt khoảng 130,5 triệu USD, tăng 5,55% so với tháng trước và tăng gần 58% so với cùng kỳ năm 2025. Lũy kế 5 tháng đầu năm, giá trị xuất khẩu thép và phôi thép đạt gần 572,9 triệu USD, tăng gần 14% so với cùng kỳ năm 2025. Những con số này cho thấy hiệu quả từ chiến lược sản xuất - kinh doanh bài bản, khả năng thích ứng linh hoạt với thị trường quốc tế cũng như chất lượng sản phẩm ngày càng được nâng cao của Công ty TNHH Gang thép Hưng Nghiệp Formosa Hà Tĩnh (KKT Vũng Áng).
Theo ghi nhận, từ cuối quý I/2026 lại nay, các doanh nghiệp xuất khẩu trên địa bàn phải đối diện với "bài toán" chi phí vận tải và nguyên liệu đầu vào gia tăng. Tuy nhiên, bằng sự chủ động thích ứng, tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới để đa dạng hóa thị trường, nhiều doanh nghiệp đã từng bước vượt qua thách thức để duy trì đà tăng trưởng.
Cuối tháng 3/2026, hoạt động xuất khẩu của Công ty CP Chè Hà Tĩnh gặp không ít thách thức khi căng thẳng Mỹ - Iran leo thang, khiến một số đơn hàng bị gián đoạn. Trước diễn biến bất lợi của thị trường, doanh nghiệp đã nhanh chóng làm việc với các đối tác, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan để tháo gỡ khó khăn, duy trì dòng hàng xuất khẩu. Nhờ sự chủ động và linh hoạt trong điều hành, chuỗi cung ứng không bị đứt gãy, hoạt động xuất khẩu dần ổn định trở lại. Bên cạnh việc giữ vững các thị trường truyền thống (Pakistan và Afghanistan), Công ty CP Chè Hà Tĩnh đang tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới để mở rộng cánh cửa đưa chè Hà Tĩnh sang thị trường châu Âu.
Ông Trần Quốc Sỹ - Kế toán trưởng, Công ty CP Chè Hà Tĩnh cho biết: "Chúng tôi đã xây dựng vùng nguyên liệu liên kết hơn 600 ha. Hiện đang là cao điểm thu hoạch nguyên liệu nên nhà máy tăng công suất chế biến, bảo đảm nguồn hàng phục vụ xuất khẩu. 5 tháng đầu năm, doanh nghiệp đã xuất khẩu trên 600 tấn chè, doanh thu đạt hơn 1,5 triệu USD và đang nỗ lực để sớm về đích mục tiêu kim ngạch xuất khẩu năm 2026 đạt 6 triệu USD, tăng 13,2% so với năm 2025".
Lĩnh vực sản xuất sợi cũng đang ghi nhận tín hiệu khả quan khi lượng đơn hàng xuất khẩu duy trì ổn định, hướng tới mục tiêu kim ngạch xuất khẩu đạt 14 triệu USD, tăng 12% so với năm 2025.
Là một trong những doanh nghiệp xuất khẩu sợi lớn của tỉnh, Công ty CP Sợi Nghệ Tĩnh (CCN Nam Hồng) đang bước vào giai đoạn chạy thử thiết bị để vận hành giai đoạn 2 của nhà máy, nâng công suất sản xuất lên khoảng 16.000 tấn sợi/năm.
Theo ông Trịnh Quốc Tài - Chủ tịch HĐQT Công ty CP Sợi Nghệ Tĩnh, việc mở rộng quy mô sản xuất không chỉ đáp ứng các đơn hàng hiện có mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận thêm nhiều thị trường mới thuộc Châu Á và khu vực Đông Âu.
Đối với ngành bao bì, áp lực lớn nhất hiện nay là giá hạt nhựa tăng đột biến. Bởi vậy, các doanh nghiệp đã chủ động nhận định tình hình, linh hoạt các giải pháp sản xuất - kinh doanh, thậm chí chấp nhận giảm lợi nhuận để duy trì ổn định chuỗi sản xuất.
Ông Nguyễn Văn Sơn - Chủ tịch Công đoàn, Công ty CP Bao bì Sông La Xanh (CCN Đức Thọ) cho hay: “Doanh nghiệp đã chủ động điều chỉnh chiến lược về nguyên liệu bằng cách giảm tỷ trọng nhập khẩu, ưu tiên sử dụng nguồn hạt nhựa trong nước nhằm tiết giảm chi phí sản xuất. Đồng thời, đơn vị tăng cường đàm phán hợp đồng với khách hàng mới để tăng sản lượng xuất khẩu. 5 tháng đầu năm, doanh nghiệp xuất khẩu 2.200 tấn sản phẩm, doanh thu đạt 99 tỷ đồng và đang tập trung cho mục tiêu doanh thu 230 tỷ đồng trong năm nay”.
Bên cạnh thép, sợi, bao bì, các doanh nghiệp xuất khẩu thuộc lĩnh vực may mặc, thủy sản, dăm gỗ… cũng nỗ lực duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định, góp phần đa dạng hóa cơ cấu xuất khẩu của tỉnh và giảm phụ thuộc vào một số mặt hàng truyền thống.
Ông Nguyễn Trung Thành - Quyền Trưởng Thống kê tỉnh thông tin: 5 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của Hà Tĩnh đạt khoảng 670,82 triệu USD. Kết quả này phản ánh nỗ lực của cộng đồng doanh nghiệp trong bối cảnh chi phí sản xuất tăng cao, thị trường thế giới biến động khó lường và cạnh tranh ngày càng gay gắt. Nhiều doanh nghiệp đã mạnh dạn đầu tư đổi mới công nghệ, tự động hóa dây chuyền sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm và chủ động mở rộng thị trường xuất khẩu.
Tuy nhiên, so với mục tiêu xuất khẩu 2,2 tỷ USD mà Hà Tĩnh đặt ra trong năm 2026, kết quả đạt được trong 5 tháng đầu năm mới tương đương hơn 30% kế hoạch. Điều đó đồng nghĩa với việc cả hệ thống chính quyền và cộng đồng doanh nghiệp vẫn còn rất nhiều việc phải làm trong những tháng cuối năm.
Theo ông Lê Xuân Từ - Phó Giám đốc Sở Công Thương: Sở sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến sản xuất - kinh doanh của các doanh nghiệp xuất khẩu; kịp thời nắm bắt và tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp duy trì ổn định hoạt động sản xuất và lưu thông hàng hóa. Cùng đó, công tác dự báo thị trường sẽ được tăng cường nhằm cung cấp kịp thời thông tin về nhu cầu tiêu dùng, các chính sách thương mại và rào cản kỹ thuật của các nước nhập khẩu. Đây được xem là cơ sở quan trọng giúp doanh nghiệp chủ động xây dựng kế hoạch sản xuất - kinh doanh phù hợp.
Ngành công thương cũng sẽ tham mưu cho tỉnh tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động xúc tiến thương mại, hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới mà Việt Nam đã ký kết, phát triển thương mại điện tử và mở rộng thị trường xuất khẩu. Đặc biệt, việc đẩy nhanh tiến độ các dự án công nghiệp quy mô lớn, các dự án sản xuất hàng hóa xuất khẩu sẽ góp phần tạo thêm nguồn hàng, nâng cao giá trị gia tăng và tạo động lực mới cho tăng trưởng xuất khẩu của Hà Tĩnh trong thời gian tới.
