Theo các kỹ thuật viên sửa chữa ô tô, xe máy, thời tiết nắng nóng kéo dài khiến nhiều bộ phận trên phương tiện phải hoạt động vượt ngưỡng chịu đựng, đặc biệt khi xe di chuyển liên tục dưới nắng gắt hoặc đỗ ngoài trời nhiều giờ liền. Từ ắc quy, hệ thống điều hòa, lốp xe cho tới động cơ và hệ thống điện đều có nguy cơ hư hỏng cao hơn trong mùa hè.
Ắc quy nhanh xuống cấp, xe dễ “chết máy”
Một trong những sự cố phổ biến nhất trong mùa nắng nóng là ắc quy suy yếu hoặc hỏng đột ngột. Trái với suy nghĩ của nhiều người rằng thời tiết lạnh mới ảnh hưởng tới ắc quy, thực tế nhiệt độ cao lại khiến tuổi thọ thiết bị này giảm nhanh hơn.
Khi xe đỗ lâu dưới trời nắng, nhiệt độ khoang máy tăng mạnh làm dung dịch điện phân trong ắc quy bay hơi nhanh, giảm khả năng tích điện. Với các phương tiện đã sử dụng nhiều năm hoặc ít được bảo dưỡng, nguy cơ xe không thể khởi động giữa trời nóng rất dễ xảy ra.
Ngoài ra, việc sử dụng đồng thời nhiều thiết bị điện như điều hòa, camera hành trình, màn hình giải trí hay sạc điện thoại cũng khiến hệ thống điện chịu áp lực lớn hơn bình thường.
Theo ghi nhận tại nhiều gara, số lượng ô tô phải cứu hộ do chết ắc quy thường tăng mạnh trong các đợt nắng nóng kéo dài. Với xe máy, dấu hiệu nhận biết thường là đề yếu, còi nhỏ hoặc đèn pha mờ bất thường.
Một trong những sự cố phổ biến nhất trong mùa nắng nóng là ắc quy suy yếu hoặc hỏng đột ngột
Điều hòa quá tải, làm mát kém hiệu quả
Trong điều kiện nhiệt độ ngoài trời vượt 40 độ C, hệ thống điều hòa ô tô gần như phải hoạt động liên tục ở công suất tối đa. Đây cũng là thời điểm nhiều xe bắt đầu xuất hiện tình trạng làm lạnh kém, hơi lạnh yếu hoặc điều hòa chảy nước.
Nguyên nhân phổ biến là dàn nóng bám bụi, thiếu gas lạnh hoặc quạt giải nhiệt hoạt động không hiệu quả. Khi xe phơi nắng nhiều giờ, khoang cabin tích nhiệt lớn khiến điều hòa phải mất nhiều thời gian hơn để hạ nhiệt.
Các chuyên gia khuyến cáo tài xế không nên bật điều hòa ở mức thấp nhất ngay khi vừa lên xe. Thay vào đó, nên mở cửa vài phút để thoát bớt khí nóng trước khi khởi động hệ thống làm mát nhằm giảm tải cho máy nén điều hòa.
Với xe máy tay ga, nắng nóng cũng khiến động cơ và bộ truyền động nóng nhanh hơn, dễ xảy ra hiện tượng ì máy, tăng ga chậm hoặc hao nhiên liệu bất thường.
Lốp xe đối mặt nguy cơ nổ do mặt đường quá nóng
Nhiệt độ mặt đường nhựa trong mùa hè có thể lên tới 50-60 độ C, tạo áp lực lớn lên lốp xe, đặc biệt là những bộ lốp đã cũ hoặc bơm sai áp suất.
Khi nhiệt độ tăng cao, không khí bên trong lốp giãn nở mạnh. Nếu lốp bơm quá căng hoặc cao su đã xuống cấp, nguy cơ nổ lốp khi xe đang chạy tốc độ cao là rất lớn.
Không ít vụ tai nạn giao thông mùa hè xuất phát từ sự cố nổ lốp ô tô trên cao tốc hoặc xe máy mất lái do lốp quá nóng. Theo các kỹ thuật viên, nhiều tài xế chủ quan vì thấy lốp vẫn còn gai, trong khi lớp cao su thực tế đã chai cứng sau thời gian dài sử dụng.
Ngoài ra, việc thường xuyên leo vỉa hè, chở quá tải hoặc để xe dưới nắng liên tục cũng khiến lốp nhanh lão hóa hơn.
Động cơ quá nhiệt, nguy cơ hỏng nặng giữa đường
Nắng nóng kéo dài cũng làm gia tăng nguy cơ quá nhiệt động cơ, đặc biệt khi xe phải di chuyển liên tục trong điều kiện ùn tắc giao thông.
Đối với ô tô, nếu nước làm mát thiếu, két nước bẩn hoặc quạt tản nhiệt gặp trục trặc, nhiệt độ động cơ sẽ tăng nhanh bất thường. Khi đó, xe có thể xuất hiện cảnh báo nhiệt độ cao, giảm công suất hoặc chết máy đột ngột.
Nhiều trường hợp tài xế chỉ phát hiện sự cố khi có mùi khét, khói bốc lên từ khoang máy hoặc điều hòa mất lạnh. Nếu tiếp tục vận hành trong tình trạng này, động cơ có thể bị cong vênh hoặc hỏng gioăng mặt máy với chi phí sửa chữa rất lớn.
Đối với xe máy, hiện tượng nóng máy thường xảy ra nhiều hơn ở các dòng tay ga khi phải di chuyển chậm, phanh liên tục trong phố đông. Nếu dầu nhớt đã cũ hoặc thiếu nhớt, động cơ càng dễ xuống cấp nhanh chóng.
Nguy cơ chập cháy hệ thống điện tăng cao
Nhiệt độ môi trường cao cũng làm tăng nguy cơ chập cháy hệ thống điện trên phương tiện. Sau thời gian dài sử dụng, dây điện trong xe có thể bị lão hóa, nứt vỏ hoặc hư hỏng do côn trùng cắn phá.
Khi trời nóng, lớp bảo vệ dây dẫn dễ giòn và mất khả năng cách điện, làm tăng nguy cơ chập cháy. Nguy hiểm hơn khi xe lắp thêm các thiết bị điện không chính hãng như đèn độ, loa công suất lớn hoặc camera kém chất lượng.
Các chuyên gia cũng cảnh báo không nên để sạc dự phòng, bật lửa, nước hoa ô tô hay thiết bị dùng pin lithium trong xe đóng kín dưới trời nắng, bởi nhiệt độ cabin tăng cao có thể dẫn tới cháy nổ.
Xe tiêu hao nhiên liệu nhiều hơn trong mùa hè
Một hiện tượng phổ biến khác trong mùa nắng nóng là mức tiêu thụ nhiên liệu tăng rõ rệt. Nguyên nhân do động cơ và điều hòa phải hoạt động nặng hơn để chống lại nhiệt độ môi trường cao.
Ngoài ra, xăng cũng bay hơi nhanh hơn khi nhiệt độ tăng mạnh. Nếu đổ nhiên liệu quá đầy bình hoặc để xe ngoài trời nắng lâu, áp suất bên trong bình xăng sẽ tăng cao hơn bình thường.
Với ô tô, việc bật điều hòa liên tục khi di chuyển trong điều kiện tắc đường khiến xe hao nhiên liệu đáng kể. Xe máy tay ga cũng thường tiêu tốn xăng nhiều hơn vào mùa hè do động cơ luôn vận hành ở nhiệt độ cao.
Chủ động kiểm tra phương tiện để hạn chế rủi ro
Để giảm nguy cơ hỏng hóc trong mùa nắng nóng, các chuyên gia khuyến cáo người dân nên kiểm tra tổng thể phương tiện định kỳ, đặc biệt trước các đợt nắng nóng kéo dài.
Đối với ô tô, cần chú ý kiểm tra ắc quy, nước làm mát, dầu động cơ, hệ thống điều hòa và áp suất lốp. Nếu phát hiện xe khó khởi động, điều hòa yếu lạnh hoặc nhiệt độ động cơ tăng bất thường, cần đưa xe đi kiểm tra sớm.
Với xe máy, nên thay dầu nhớt đúng định kỳ, kiểm tra lốp thường xuyên và hạn chế để xe phơi nắng liên tục nhiều giờ. Trong trường hợp phải đỗ ngoài trời, nên sử dụng bạt phủ phản nhiệt để giảm nhiệt độ yên xe và khoang máy.
Ngoài ra, người dân cũng nên hạn chế di chuyển liên tục trong khung giờ nắng gắt từ 11h đến 15h nhằm giảm áp lực cho phương tiện và hạn chế nguy cơ sự cố giữa đường trong mùa hè cao điểm.
