Mùa nắng nóng đang dần đến giai đoạn cao điểm ở nhiều nơi. Vì nhiều nguyên nhân, các phương tiện có thể xảy ra tình trạng quá nhiệt, dẫn đến cháy nổ. Đây là hiện tượng hy hữu nhưng vẫn có khả năng xảy ra, trên hầu hết mẫu xe, không phân biệt xe xăng hay xe điện.
Vậy nếu tình huống xui rủi xảy ra, cách dập lửa của xe xăng và xe điện khác nhau ra sao?
Xe xăng - dập nhanh bằng bọt, cát
Xăng là chất lỏng có khả năng bắt lửa nhanh, nhưng cũng dễ dàng dập nếu xử lý đúng cách.
Khi xảy ra sự cố va chạm hoặc rò rỉ, xăng thoát ra ngoài và bốc hơi cực nhanh. Chỉ cần một tia lửa nhỏ, hỗn hợp hơi xăng và oxy sẽ tạo thành một đám cháy có tốc độ lan tỏa lớn theo dòng chảy của chất lỏng.
Tuy nhiên với đặc tính hóa học, xăng cần oxy để duy trì lửa. Ngoại trừ trường hợp nổ bình nhiên liệu do áp suất tăng cao, ngọn lửa từ xăng có thể dễ dàng dập tắt nhờ việc sử dụng bọt hoặc bột chữa cháy chuyên dụng.
Để dập tắt ngọn lửa từ xe xăng, chủ xe có thể sử dụng bọt chuyên dụng. Đây là khắc tinh của xăng. Khi được phun ra, bọt sẽ dàn trải, bao phủ và cô lập dòng chảy xăng. Khi đó, oxy không thể tiếp cận dung dịch, từ đó giúp quá trình dập tắt ngọn lửa có thể rút ngắn.
Đối với các ngọn lửa nhỏ, sự cố khi vừa xảy ra, bình chữa cháy cầm tay với bột chữa cháy sẽ phát huy tác dụng, Chúng có thể tạo thành một "đám mây" bột hóa học, tác dụng trực tiếp đến phản ứng cháy của xăng, giảm tốc độ lan truyền của ngọn lửa.
Thực tế, nước cũng thường được dùng như một giải pháp chữa cháy. Tuy nhiên chúng chỉ có vai trò làm mát vỏ xe, ngăn chặn phát nổ chứ không thể dập lửa.
Xe điện - thách thức từ "thoát nhiệt không kiểm soát"
Nếu hỏa hoạn ở xe xăng là cuộc chiến với nhiên liệu lỏng, thì cháy xe điện lại là vấn đề về phản ứng hóa học.
Khác với xăng vốn cần oxy từ môi trường để cháy, pin Lithium-ion trên ôtô điện khi bị hư hại sẽ kích hoạt hiện tượng "thoát nhiệt không kiểm soát" (thermal runaway). Lúc này, các tế bào pin không chỉ tự sinh nhiệt mà còn tự giải phóng oxy bên trong, khiến ngọn lửa có thể bùng phát dữ dội mà không cần đến không khí bên ngoài.
Chính đặc tính này khiến các phương pháp dập lửa truyền thống trở nên vô hiệu. Giải pháp để khống chế sức cháy của xe điện không phải là ngăn chặn oxy thâm nhập bằng bọt hay bột, mà là làm mát cực nhanh và liên tục để giảm phản ứng dây chuyền giữa các cell pin còn lại.
Và trong trường hợp xe điện cháy, giải pháp tốt nhất là dùng nước, không phải bình nước hay xô nước, mà là 10.000-40.000 lít nước. Đây cũng là lúc cần đến sự giúp sức của lực lượng cứu hỏa.
Đội cứu hỏa sẽ dùng các vòi phun áp lực cao tác động trực tiếp vào khối pin dưới gầm xe trong nhiều giờ liền để hạ nhiệt độ lõi xuống mức an toàn. Ngoài ra, có thể dập tắt đám cháy xe điện bằng bình cứu hỏa gốc nước.
Để dập ngọn lửa từ xe điện, chăn chống cháy và bể ngâm cũng là 2 giải pháp thường được các đội cứu hộ sử dụng. Chúng có khả năng cô lập nhiệt lượng tỏa ra môi trường, từ đó ngăn cháy lan ra các phương tiện lân cận.
Ngọn lửa từ xe điện khi dập tắt không hẳn đã an toàn, chúng có khả năng bùng phát trở lại nếu nhiệt lượng còn tích tụ bên trong các cell pin chưa cháy hết.
Tóm lại, việc hiểu rõ bản chất sự cháy giúp người lái chủ động hơn trong các tình huống khẩn cấp. Trong trường hợp sự cố diễn ra, chủ xe cần lập tức cách xa phương tiện đang cháy, sử dụng các biện pháp dập lửa phù hợp, liên hệ đến lực lượng cứu hỏa ngay lập tức nhằm giữ an toàn cho bản thân và tránh ngọn lửa lan đến các phương tiện gần kề.
