Bộ Giáo dục sẽ đưa cuộc chiến tranh biên giới, hải đảo vào sách giáo khoa

Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết sẽ xem xét đưa các cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc, phía Tây Nam, hải chiến Hoàng Sa... vào sách giáo khoa sắp biên soạn với dung lượng phù hợp.

Những người lính đầu tiên bảo vệ đất nước là bộ đội địa phương, công an vũ trang (bộ đội biên phòng), dân quân tự vệ và nhân dân 6 tỉnh biên giới. Ảnh tư liệu.
Những người lính đầu tiên bảo vệ đất nước là bộ đội địa phương, công an vũ trang (bộ đội biên phòng), dân quân tự vệ và nhân dân 6 tỉnh biên giới. Ảnh tư liệu.

Trao đổi với VnExpress, lãnh đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết, sách giáo khoa hiện hành tuy không đề cập đầy đủ nhưng cũng đã nói đến cuộc chiến tranh biên giới Việt - Trung, chiến tranh biên giới Việt Nam - Campuchia và một số nội dung liên quan đến Trường Sa, Hoàng Sa. Phần kiến thức này được đề cập trong bài học chính, bài học thêm.

Do hạn chế số trang sách giáo khoa trong khi nội dung cần truyền đạt nhiều nên thông tin sự kiện được viết ngắn gọn, chưa thỏa mãn được cả những nhà viết sách sử, thầy cô giáo và học sinh. "Bộ sẽ tiếp thu ý kiến đóng góp của các nhà sử học, người dân. Thời gian tới, khi công bố khung chương trình tổng thể, chương trình bộ môn, Bộ sẽ xem xét để đưa nội dung về các cuộc chiến vào sách giáo khoa với dung lượng phù hợp", Thứ trưởng Nguyễn Vinh Hiển cho hay.

Trong lúc chưa có bộ sách giáo khoa mới, Bộ khuyến khích các trường học, tổ bộ môn sử đưa nội dung trên vào bài giảng, hoặc có thể là hoạt động ngoại khóa, chuyên đề, như nhiều trường đã làm. Ví dụ trường học ở TP Đà Nẵng đã tổ chức đưa học sinh đến bảo tàng, lồng ghép nội dung về chủ quyền biển đảo vào bài học và được các em hưởng ứng nhiệt tình.

Trước đó nhắc đến sự kiện 17/2/1979 khi Trung Quốc đồng loạt tấn công 6 tỉnh biên giới của Việt Nam, nhiều người bày tỏ bất bình khi thông tin về cuộc chiến chỉ có 11 dòng trong sách giáo khoa.

Đồng chủ biên cuốn sách, GS Vũ Dương Ninh cho biết, ban đầu cuộc chiến được viết chi tiết với 4 trang, nhưng sau đó vì khuôn khổ sách giáo khoa quy định và chủ yếu vì lý do "quan hệ tế nhị" với nước bạn nên nội dung này bị sửa đi sửa lại nhiều và bị cắt chỉ còn 11 dòng. Những tác giả viết sách lúc bấy giờ cảm thấy không thỏa mãn, nhưng buộc phải chấp nhận.

Phản hồi tới VnExpress, độc giả Trần Văn Châu chia sẻ: "Tôi đi lính từ 3/1983 đến 9/1986 (lúc đó lấy người từ 27 tuổi trở xuống) ở mặt trận Hà Tuyên (Hà Giang gồm Đồng Văn, Mèo Vạc và Yên Minh), đã đánh nhau hơn 50 trận. Sau này, khi có dịp, tôi kể lại cho mọi người nghe nhưng không ai tin, kể cả vợ, con vì sách giáo khoa, đài, báo, tivi... có nói gì đâu. Thật chua xót".

Có độc giả thừa nhận chỉ biết Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam vì câu này nghe quen trên phương tiện thông tin đại chúng, còn không hề biết rằng Hoàng Sa đã bị Trung Quốc cưỡng chiếm từ năm 1974 vì không có tài liệu chính thống nào nói về việc này.

GS Vũ Dương Ninh cũng như hàng trăm độc giả cho rằng các cuộc chiến tranh cần được đưa vào sách giáo khoa vì tính khách quan của lịch sử, tính giáo dục truyền thống của sử học và vì đòi hỏi của xã hội. Đó là hải chiến Hoàng Sa năm 1974, chiến tranh biên giới Tây Nam 1977-1978 và biên giới phía Bắc năm 1979-1988, trận chiến Vị Xuyên bảo vệ biên giới phía Bắc năm 1984, trận đánh Gạc Ma bảo vệ Trường Sa năm 1988…

"Không thể nói rằng nếu đưa thông tin lịch sử về các sự kiện như chiến tranh biên giới 1979 sẽ ảnh hưởng tới quan hệ hữu nghị Việt - Trung. Đây là sự nguỵ biện. Việc gì phải ra việc ấy. Bản thân cuộc chiến tranh đã diễn ra như thế nào thì ta phải nói đúng như thế ấy. Còn xây đắp tình hữu nghị thì ta vẫn làm, vẫn phát huy mặt tốt", GS Ninh nói.

Bộ Giáo dục sẽ đưa cuộc chiến tranh biên giới, hải đảo vào sách giáo khoa ảnh 2
Nhấn vào các mũi tên trên bản đồ để xem chi tiết diễn biến cuộc chiến năm 1979.

Rạng sáng 17/ 2/1979, Trung Quốc bất ngờ đưa quân tràn qua biên giới, đồng loạt tấn công 6 tỉnh biên giới lãnh thổ Việt Nam từ Pa Nậm Cúm (Lai Châu) đến Pò Hèn (Quảng Ninh) với chiều dài 1.200 km. Cuộc tấn công của Trung Quốc gây bất ngờ với Việt Nam và cả thế giới.

Theo Niên giám châu Á năm 1980, thời điểm Trung Quốc tấn công, tổng lực lượng phòng thủ của Việt Nam tại các tỉnh biên giới phía Bắc chỉ có khoảng 50.000 quân. Trong khi đó, Trung Quốc sử dụng 9 quân đoàn chủ lực và 32 sư đoàn bộ binh độc lập; 6 trung đoàn xe tăng, 4 sư đoàn với khoảng 600.000 người, gấp hơn 10 lần lực lượng tham chiến thực tế của Việt Nam.

Ngày 5/3/1979, Chủ tịch nước Tôn Đức Thắng ra lệnh tổng động viên toàn quốc. Cùng ngày, Trung Quốc tuyên bố "hoàn thành mục tiêu chiến tranh" và rút quân. Ngày 7/3, thể hiện thiện chí hòa bình, Việt Nam tuyên bố cho phép Trung Quốc rút quân.

Tuy nhiên, từ 18/3/1979 đến cuối năm 1988, Trung Quốc đã không rút hết quân như tuyên bố. Chiến sự vẫn tiếp diễn, cao điểm nhất là năm 1984-1985. Nhiều đơn vị quân đội của Trung Quốc đã được luân chuyển tới biên giới, biến Việt Nam thành thao trường.

Việt Nam vì thế buộc phải thường xuyên duy trì một lực lượng quân sự lớn dọc biên giới. Tình trạng chiến tranh khiến kinh tế Việt Nam thiệt hại nặng nề.

Theo Hoàng Thùy/VnExpress

Đọc thêm

"Thắp lửa" truyền thống trong trường học

"Thắp lửa" truyền thống trong trường học

Nhân kỷ niệm 120 năm Ngày sinh Tổng Bí thư Hà Huy Tập, nhiều trường học tổ chức giáo dục truyền thống gắn trải nghiệm, lan tỏa niềm tự hào, bồi đắp lý tưởng cho học sinh Hà Tĩnh.
Vấn đề hôm nay: Dạy thêm, học thêm - Gỡ khó từ đâu?

Vấn đề hôm nay: Dạy thêm, học thêm - Gỡ khó từ đâu?

Dạy thêm, học thêm – câu chuyện không mới nhưng chưa bao giờ hạ nhiệt. Khi chính sách có điều chỉnh, liệu những “nút thắt” lâu nay đã thực sự được tháo gỡ? Nội dung này sẽ được bàn luận trong chương trình Vấn đề hôm nay của Báo và phát thanh, truyền hình Hà Tĩnh.
Mùa hè sôi động cùng iSchool Hà Tĩnh

Mùa hè sôi động cùng iSchool Hà Tĩnh

iSchool Summer Camp 2026 hứa hẹn mang đến một mùa hè sôi động, bổ ích, nơi học sinh vừa học vừa chơi, phát triển toàn diện kỹ năng và tư duy ở cấp học từ mầm non đến THPT.
Gửi trọn yêu thương tới biển đảo Tổ quốc

Gửi trọn yêu thương tới biển đảo Tổ quốc

50 lá thư, gần 1.000 cánh hạc giấy do học sinh Trường Tiểu học thị trấn Phố Châu (xã Hương Sơn, Hà Tĩnh) thực hiện đã trở thành những “nhịp cầu” nối đất liền với đảo xa, góp phần bồi đắp tình yêu Tổ quốc trong tâm hồn thế hệ măng non.
Trường Albert Einstein tổ chức hội thảo tuyển sinh năm học 2026 - 2027

Trường Albert Einstein tổ chức hội thảo tuyển sinh năm học 2026 - 2027

Hội thảo tuyển sinh Trường Albert Einstein (phường Thành Sen, Hà Tĩnh) diễn ra vào thứ 7 ngày 18/4/2026 nhằm giới thiệu tổng quan về môi trường học tập, chương trình giáo dục, định hướng phát triển học sinh, các thông tin tuyển sinh và chính sách học bổng cho năm học mới.
Vượt lên khiếm khuyết, chạm tới ước mơ

Vượt lên khiếm khuyết, chạm tới ước mơ

Nhờ tình yêu thương và những phương pháp giáo dục phù hợp, nhiều trẻ khuyết tật tại Hà Tĩnh đang dần vượt qua mặc cảm, nỗ lực học tập, rèn luyện và tự tin hòa nhập cộng đồng.
Tôi dạy trẻ vẽ tranh về ngày Giải phóng miền Nam

Tôi dạy trẻ vẽ tranh về ngày Giải phóng miền Nam

Những bức tranh về chủ đề ngày Giải phóng miền Nam 30/4 do cô giáo Đặng Thị Hiền (phường Hà Huy Tập, Hà Tĩnh) và các học trò thực hiện là kênh giáo dục trực quan, giúp các em hiểu hơn về lịch sử, bồi đắp lòng yêu nước...