Ông Uông Hùng Dũng (70 tuổi, ở thôn Lệ Giang, xã Đan Hải) theo bố đi bẫy chim trời từ năm 13 tuổi. Đối với ông, việc bẫy chim vừa để mưu sinh, vừa trở thành thú vui mỗi khi mùa mưa bão đến. Dù đã được tuyên truyền, nhắc nhở, hướng dẫn thường xuyên nhưng ông vẫn lén lút bẫy chim trời. Chỉ đến khi bị đoàn công tác liên ngành bắt quả tang, ông Dũng mới cam đoan sẽ không đánh bắt chim trời nữa.
Ông Dũng khẳng định: “Bị lực lượng chức năng bắt quả tang và tuyên truyền, tôi thấy việc mình làm là sai và cũng rất ân hận. Tôi xin cam đoan từ nay không đặt bẫy, không dùng ao đầm nuôi tôm, cá để đánh bắt chim nữa; đồng thời tự nguyện tháo dỡ toàn bộ dụng cụ”.
Trước đây, vùng đất ngập nước rộng lớn ven sông Lam thuộc địa bàn xã Đan Hải là nơi lý tưởng để đánh bắt chim trời di cư mùa mưa bão. Người dân nơi đây cũng xem đánh bắt chim là nghề truyền thống nên khắp nơi đều giăng “thiên la, địa võng” bằng lưới, bẫy, nhựa dính để đánh bắt với nhiều phương thức, quy mô khác nhau. Nhưng giờ đây, nhờ sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, ngành, chỉ còn một số ít hộ đơm bẫy lén lút.
Ông Trần Nguyên Ngọc – Phó Chủ tịch UBND xã Đan Hải cho biết: “Đánh bắt chim di cư từng là vấn đề phức tạp trên địa bàn. Để chấn chỉnh, chúng tôi xác định phải làm đồng bộ, kiên trì, vừa tuyên truyền, vận động để người dân thay đổi nhận thức, vừa kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. Chính quyền xã phối hợp chặt chẽ với các lực lượng chức năng, xử lý từ khâu đặt bẫy, bắt chim đến giết mổ, buôn bán, chế biến. Quan điểm của đơn vị là không để tình trạng này tái diễn, qua đó từng bước xây dựng ý thức bảo vệ chim di cư, động vật hoang dã trong cộng đồng”.
Nằm trong luồng chim di cư lớn nên vào mùa mưa bão hằng năm, tại các xã Đan Hải, Cổ Đạm, Tiên Điền và Nghi Xuân vẫn xuất hiện tình trạng bẫy chim trời trái phép; chủ yếu là cói, cò, vạc, diệc, chèo bẻo, vàng anh, én, hoét và một số loài khác. Để bảo vệ những đàn chim di cư, Hạt Kiểm lâm Nghi Xuân – Hồng Lĩnh đã chủ động vào cuộc, phối hợp với Đồn Biên phòng Lạch Kèn, chính quyền và lực lượng chức năng các địa phương ra quân chấn chỉnh, ngăn chặn.
Ông Hồ Thế Nam – Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Nghi Xuân – Hồng Lĩnh trao đổi: “Đánh bắt chim trời diễn ra ở nhiều địa bàn, phương thức ngày càng tinh vi nên công tác đấu tranh, ngăn chặn gặp không ít khó khăn. Trước thực tế đó, chúng tôi xác định phải chủ động tham mưu, phối hợp và triển khai quyết liệt các giải pháp ngay từ cơ sở. Cùng với quán triệt nghiêm các văn bản chỉ đạo của cấp trên, đơn vị đã tổ chức 150 đợt tuyên truyền, tháo dỡ 47 lùm lán ẩn nấp, thả 60 con chim mồi, tiêu hủy 650 con chim giả, đốt 1.250m lưới và gần 11 nghìn que nhạ”.
“Nhờ triển khai đồng bộ, quyết liệt, tình trạng đánh bắt chim trời trên địa bàn quản lý đã giảm khoảng 70% so với năm 2020. Tuy nhiên, một số trường hợp vẫn lén lút hoạt động nhỏ lẻ tại khu vực xa dân cư. Vì vậy, thời gian tới, chúng tôi tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, vận động, đồng thời tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các vi phạm, quyết tâm chấm dứt tình trạng đánh bắt chim trời, góp phần bảo vệ đa dạng sinh học và môi trường sống tự nhiên của các loài chim di cư”, ông Hồ Thế Nam thông tin thêm.
Quán triệt Chỉ thị số 04/CT-TTg ngày 17/5/2022 của Thủ tướng Chính phủ về một số nhiệm vụ, giải pháp cấp bách để bảo tồn các loài chim hoang dã, di cư tại Việt Nam, ngay từ đầu mùa mưa bão, UBND tỉnh, Sở NN&MT, Chi cục Kiểm lâm Hà Tĩnh đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn, đôn đốc công tác bảo vệ chim di cư. Quán triệt tinh thần đó, các hạt kiểm lâm đã phối hợp chặt chẽ với lực lượng chức năng, địa phương ven biển triển khai đồng bộ nhiều biện pháp ngay từ đầu mùa mưa bão. Qua đó, đã vận động ký 237 bản cam kết; tịch thu, tiêu hủy gần 1.900 chim giả, 1.700m lưới, 19.000 que nhựa, tháo dỡ 8 lùm lán; thả về tự nhiên 250 cá thể chim mồi, chim mắc bẫy còn sống.
Để những đàn chim di cư được an toàn, các lực lượng chức năng khác cũng tích cực phối hợp, hỗ trợ. Trung tá Hồ Văn Hạ – Chính trị viên Đồn Biên phòng Cửa Sót thông tin: “Địa bàn ven biển, cửa sông là nơi tập trung nhiều loài chim di cư nên việc bảo vệ cần sự vào cuộc đồng bộ của các lực lượng. Vì vậy, chúng tôi thường xuyên tuyên truyền, vận động người dân chấp hành quy định, đồng thời phối hợp với lực lượng chuyên trách, các địa phương ven biển và các lực lượng khác để kiểm tra, ngăn chặn các hành vi săn bắt, tận diệt chim trời”.
Ông Nguyễn Đình Kỳ – Phó Trưởng phòng Pháp chế và Điều tra xử lý vi phạm, Chi cục Kiểm lâm (Sở NN&MT Hà Tĩnh) khẳng định: “Tình trạng đánh bắt chim di cư tại các địa phương ở Hà Tĩnh hiện đã giảm hơn 70% so với trước. Điều này cho thấy sự chuyển biến tích cực trong nhận thức, ý thức chấp hành của người dân và sự vào cuộc hiệu quả của các lực lượng chức năng. Tuy nhiên, đây chưa phải là kết quả cuối cùng, bởi hoạt động săn bắt vẫn còn lén lút, tiềm ẩn phức tạp tại một số địa bàn. Vì vậy, thời gian tới chúng tôi sẽ tiếp tục tham mưu, phối hợp siết chặt quản lý, nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật, đồng thời chú trọng xây dựng ý thức tự giác trong cộng đồng để bảo vệ chim hoang dã trở thành việc làm thường xuyên, lâu dài”.
