Nắng nóng gay gắt, vườn cam vẫn “sống khỏe” nhờ tưới hiện đại và canh tác bền vững

Thái Oanh 26/06/2026 12:00

(Baohatinh.vn) - Nắng nóng đang diễn ra gay gắt trên địa bàn Hà Tĩnh, nhiều nơi trên 40 độ C. Tuy nhiên, nhờ hệ thống tưới hiện đại cùng các biện pháp canh tác theo hướng hữu cơ, cân bằng sinh thái, cây cam vẫn sinh trưởng tốt trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt.

bqbht_br_z7977083137949-a8797efa98e184fa6765a21c739b5013.jpg

Sau hơn 3 năm triển khai, dự án hỗ trợ nâng cao năng suất, chất lượng vườn cam thông qua ứng dụng các giải pháp công nghệ cao của Israel do Quỹ Thiện Tâm (Tập đoàn Vingroup) tài trợ đang phát huy hiệu quả rõ nét tại Hà Tĩnh. Với mức hỗ trợ 50% chi phí đầu tư ban đầu và 100% kinh phí đào tạo, dự án góp phần giúp người trồng cam chủ động ứng phó với nắng nóng, khô hạn kéo dài, duy trì sinh trưởng ổn định và nâng cao hiệu quả sản xuất.

Việc ứng dụng hệ thống tưới tự động không chỉ giúp tiết kiệm công lao động mà còn tạo điều kiện để cây cam sinh trưởng ổn định, nâng cao năng suất, chất lượng và kéo dài tuổi thọ vườn cây. Ông Nguyễn Xuân Kiều (thôn Tân Hưng, xã Mai Hoa) chia sẻ: “Sau hơn 2 năm lắp đặt, tôi thấy hiệu quả rất rõ. Hệ thống tưới công nghệ Israel được trang bị máy đo áp lực, máy đo lưu lượng, đường ống chôn ngầm khắp vườn. Nhờ có bộ phận điều tiết áp lực, hệ thống vẫn hoạt động ổn định trên địa hình đồi dốc. So với phương pháp tưới truyền thống, cây cam sinh trưởng khỏe hơn, sức sống tốt hơn”.

Nhờ hệ thống tưới hiện đại này, hơn 3 ha cam của HTX Tân Phương Đông (thôn Nhật Tân, xã Đồng Lộc) cũng đang sinh trưởng tốt trong điều kiện nắng nóng gay gắt.

Hệ thống tưới hiện đại với các béc xoay được lắp tại gốc giúp phân bổ nước đồng đều trên diện tích rộng, hạn chế thất thoát và bảo đảm độ ẩm cho cây. Nhờ đó, công nhân của HTX Tân Phương Đông có thể chủ động lịch tưới, giảm đáng kể công lao động. Được cung cấp đủ nước và dinh dưỡng, cây cam sinh trưởng khỏe, tán lá phát triển tốt, chất lượng quả được nâng lên rõ rệt. Đặc biệt, hệ thống còn tích hợp chức năng bón phân qua đường ống tưới, giúp việc chăm sóc thuận tiện, tiết kiệm thời gian và nâng cao hiệu quả sản xuất.

bqbht_br_z7977146983234-d6aab43ae4fe989ee925294aa9e86075.jpg

Đến nay, gần 60 ha cây ăn quả, chủ yếu là cam tại các xã Vũ Quang, Mai Hoa, Đồng Lộc, Trường Lưu... đã được hỗ trợ lắp đặt hệ thống tưới hiện đại. Thực tế cho thấy, hệ thống không chỉ giúp các nhà vườn chủ động ứng phó với nắng nóng, khô hạn mà còn cung cấp nước, dinh dưỡng phù hợp cho cây, giảm đáng kể công tưới, bón phân và nâng cao hiệu quả chăm sóc.

Ông Phan Văn Chinh - tư vấn kỹ thuật, Công ty TNHH Nông nghiệp Kaizen cho biết: “Hệ thống tưới công nghệ Israel được thiết kế phủ đều trên toàn bộ diện tích canh tác, kết hợp van điều áp giúp cung cấp nước và dinh dưỡng đồng đều đến từng gốc cây. Trong quá trình triển khai, chúng tôi thường xuyên bám sát địa bàn để hỗ trợ kỹ thuật, cách thức vận hành, chuyển giao quy trình chăm sóc cây trồng nhằm giúp người dân nâng cao năng suất và chất lượng quả. Trong năm nay, dự án sẽ tiếp tục mở rộng thêm diện tích hơn 10 ha tại một số địa phương trên địa bàn Hà Tĩnh”.

Bên cạnh hệ thống tưới công nghệ cao Israel do Quỹ Thiện Tâm (Tập đoàn Vingroup) hỗ trợ, ngày càng nhiều hộ trồng cam trên địa bàn Hà Tĩnh chủ động đầu tư các hệ thống tưới hiện đại để nâng cao hiệu quả sản xuất.

Gia đình ông Nguyễn Văn Minh (thôn 5 Thọ Điền, xã Vũ Quang) là một trong những hộ tiên phong đầu tư hệ thống tưới tự động cho hơn 1 ha cam với hơn 200 gốc. Sau gần 2 năm đưa vào sử dụng, hệ thống đã giúp giảm đáng kể công chăm sóc, đồng thời bảo đảm độ ẩm cho cây trong điều kiện nắng nóng kéo dài. “Chỉ cần cắm điện, cài thời gian rồi đóng cầu dao, nước sẽ tự động đến từng gốc. Nhờ vậy, việc chăm sóc vườn cam nhàn hơn trước rất nhiều, cây luôn đủ ẩm, sinh trưởng và phát triển ổn định”, ông Minh chia sẻ.

Nhiều hộ dân và HTX tại Hà Tĩnh còn chú trọng áp dụng các phương thức canh tác theo hướng sinh thái, hữu cơ như tận dụng thảm cỏ tự nhiên để giữ ẩm cho đất, áp dụng quản lý dịch hại tổng hợp (IPM), tăng cường sử dụng phân bón hữu cơ và các chế phẩm sinh học, góp phần duy trì độ phì nhiêu của đất, tiết kiệm nước tưới và hướng tới sản xuất bền vững.

bqbht_br_z7976849474638-d6cbc4452e3542c8a10cc8355e01bac6.jpg

bqbht_br_z7976849481269-3a60a8366d8f4019e99a83df481e22c2.jpg

bqbht_br_z7976849170217-f69a8b193ec1dd64e1196e6fa11aec0c.jpg

Giữa nắng hạn kéo dài, vườn cam rộng 2,5 ha của gia đình chị Nguyễn Thị Nga (xã Trường Lưu) vẫn sinh trưởng, phát triển tốt. Chị Nga cho biết : "Kết quả này có được nhờ gia đình kiên trì áp dụng phương thức canh tác theo hướng cân bằng sinh thái, trong đó chú trọng duy trì thảm cỏ xanh trong vườn cây. Lớp thảm thực vật này giúp giữ ẩm cho đất, hạn chế bốc hơi nước bề mặt, cải thiện độ tơi xốp của đất và tăng khả năng chống chịu hạn cho cây trồng".

Trên diện tích gần 40 ha, HTX Nông nghiệp Gia Phúc (xã Trường Lưu) đã đầu tư hàng tỷ đồng để ứng dụng cơ giới hóa và các tiến bộ khoa học - kỹ thuật vào sản xuất. Cùng với đó, HTX xây dựng quy trình canh tác theo hướng hữu cơ, thân thiện với môi trường, từng bước nâng cao hiệu quả sản xuất và phát triển nông nghiệp bền vững.

Ông Lê Văn Hải - Giám đốc HTX Nông nghiệp Gia Phúc cho biết: “HTX ưu tiên sử dụng phân chuồng ủ hoai mục kết hợp các nguồn nguyên liệu tự nhiên như bột ngô, bột đậu nành, cám gạo được ủ với men vi sinh để bổ sung dinh dưỡng, nâng cao chất lượng và độ ngọt của quả. Trong phòng trừ sâu bệnh, HTX sử dụng các chế phẩm sinh học được phép dùng trong sản xuất hữu cơ, góp phần hạn chế sâu bệnh, nấm hại một cách an toàn”.