Rễ và củ cây thương lục có hình dạng rất giống củ nhân sâm
Vào dịp đầu năm, ông Nguyễn Quang Liệu ở thị trấn Phố Châu (Hương Sơn) được người con trai biếu một ít hạt nói là giống cây sâm Hàn Quốc quý, có thể ngâm rượu để uống hoặc ăn rất tốt cho sức khỏe. Thấy con trai nói vậy, ông Liệu liền lấy hạt ươm mầm. Vài tháng sau, ông Liệu đã có một vườn cây được cho là “nhân sâm”. Tuy nhiên, qua tìm hiểu, ông Liệu biết rằng đây là giống cây thương lục, không có những đặc tính quý của sâm Hàn Quốc. Vì vậy, hiện nay, gia đình đã chặt bỏ vườn cây này.
Được biết, thời gian gần đây, không riêng ông Liệu, nhiều gia đình trên địa bàn Hà Tĩnh cũng đang trồng cây thương lục mà nhầm tưởng là cây sâm quý.
Bác sỹ Phan Việt Song - Phó Giám đốc Bệnh viện Y học cổ truyền tỉnh cho biết: Rễ và củ cây thương lục có hình dạng rất giống củ nhân sâm. Cây trồng sau 6 - 7 tháng cho củ to bằng ngón chân cái, có hình dạng rất giống củ sâm. Củ cây thương lục cũng có mùi vị rất giống mùi nhân sâm khi ngâm rượu nên rất khó nhận biết.
Tuy nhiên, quan sát thực tế, hoa của cây thương lục mọc đối diện với lá nhưng không gắn trước lá. Cây có quả mọng, hình cầu dẹt, khi chín có màu tía đen, hạt đen. Cây thương lục là loại cây có độc ở tất cả các bộ phận. Rễ củ, quả, lá… của cây đều chứa chất có tên là phytolaccatoxin - chất độc gây co giật và kích thích tuần hoàn.
Hoa của cây thương lục mọc đối diện với lá nhưng không gắn trước lá. Cây có quả mọng, hình cầu dẹt, khi chín có màu tía đen, hạt đen.
Nhiều người đã đào rễ cây thương lục về, cắt bỏ rễ con, rửa sạch, cắt rễ củ thành lát, đem phơi khô hoặc ngâm với rượu, mật ong để dùng vì tưởng đó là củ sâm. Điều này rất nguy hiểm cho sức khỏe người sử dụng. Thực tế, cây thương lục là một cây thuốc nhưng nó lại rất độc, nếu sử dụng quá liều có thể bị ngộ độc nặng và tử vong.
Khi ăn phải lượng nhiều, nạn nhân sẽ có cảm giác tê môi, đầu lưỡi; nôn mửa, tăng tiết đờm nhớt, co giật, tụt huyết áp, đau bụng, vã mồ hôi, liệt hô hấp, hôn mê, thậm chí là tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời.
Bác sỹ Phan Việt Song khuyến cáo, mức độ ngộ độc của cây thương lục cực kỳ nguy hiểm, vì vậy, người dân cần cẩn trọng, phân biệt giữa cây thương lục và nhân sâm để tránh nhầm lẫn. Để đảm bảo an toàn, khi mua các sản phẩm sâm, rễ cây về sử dụng, cần hỏi các chuyên gia đông y để nhận biết chính xác.
Việc sử dụng cây thương lục làm thuốc điều trị cần phải được các bác sỹ đông y kê và hướng dẫn sử dụng để đảm bảo an toàn.
