Chiều 12/5, Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Hà Tĩnh tổ chức hội nghị góp ý hoàn thiện Đề án thực hiện đồng quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản tại vùng biển ven bờ Hà Tĩnh đến năm 2030.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Huy Thành, Phó Giám đốc Sở NN&MT Trần Hữu Khanh chủ trì hội nghị.
Thời gian qua, tỉnh Hà Tĩnh đã triển khai mô hình đồng quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản tại một số xã, phường ven biển và bước đầu đạt được những kết quả tích cực.
Theo đó, tỉnh đã hình thành và công nhận 8 tổ chức cộng đồng tham gia bảo vệ nguồn lợi thủy sản tại vùng biển được giao quyền, góp phần nâng cao nhận thức của ngư dân về chấp hành pháp luật thủy sản; giảm dần tình trạng khai thác sai quy định. Một số mô hình bước đầu góp phần hỗ trợ công tác phòng, chống khai thác IUU, tăng cường tính minh bạch trong quản lý hoạt động khai thác ven bờ.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai cũng bộc lộ một số khó khăn, hạn chế như phạm vi thực hiện còn hẹp; cơ chế phối hợp chưa đồng bộ; nguồn lực hỗ trợ còn hạn chế; một số nội dung chưa phù hợp với các quy định pháp luật mới.
Dự thảo Đề án thực hiện đồng quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản tại vùng biển ven bờ Hà Tĩnh đến năm 2030 được xây dựng theo hướng điều chỉnh mục tiêu, chỉ tiêu phù hợp với giai đoạn mới, bảo đảm tính khả thi và đồng bộ với các chiến lược, quy hoạch và chương trình quốc gia về bảo vệ nguồn lợi thủy sản.
Đồng thời, đề án chú trọng tăng cường cơ chế gắn đồng quản lý với công tác phòng, chống khai thác IUU; chuyển đổi phương thức từ quản lý thuần túy của Nhà nước sang mô hình quản trị có sự tham gia trực tiếp của cộng đồng ngư dân; nâng cao trách nhiệm của các sở, ngành, địa phương và tổ chức cộng đồng, bảo đảm sự chỉ đạo thống nhất từ tỉnh đến cơ sở.
Mục tiêu đến năm 2030, toàn tỉnh có 13 tổ chức cộng đồng được công nhận và giao quyền; 100% tổ chức cộng đồng có phương án bảo vệ và quy chế hoạt động được phê duyệt; xây dựng ít nhất 2 mô hình chà rạn nhân tạo phục hồi hệ sinh thái; 2 mô hình đồng quản lý gắn với nuôi trồng nhuyễn thể trên biển.
Ngoài ra, đề án cũng khuyến khích thành lập Quỹ cộng đồng (có tư cách pháp nhân, tài khoản riêng) nhằm tạo nguồn lực ổn định, minh bạch phục vụ công tác tuần tra, bảo vệ và tái tạo nguồn lợi thủy sản, hỗ trợ sinh kế cho ngư dân cũng như duy trì hoạt động của các tổ chức cộng đồng tại địa phương.
Việc xây dựng và vận hành quỹ theo đúng quy định pháp luật không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý vùng biển ven bờ mà còn tạo cơ chế để huy động sự tham gia, đóng góp của cộng đồng và các tổ chức liên quan.
Tại hội nghị, các đại biểu đã tập trung thảo luận các vấn đề liên quan đến những nội dung trọng tâm trong đề án như mở rộng diện tích và số lượng khu vực thực hiện đồng quản lý; thúc đẩy xã hội hóa công tác bảo vệ nguồn lợi thủy sản; hình thành mô hình quản trị dựa vào cộng đồng; nâng cao nhận thức, năng lực và trách nhiệm của ngư dân; giảm áp lực khai thác ven bờ, chuyển đổi nghề phù hợp; nâng cao trách nhiệm phối hợp của các sở, ngành, địa phương và tổ chức cộng đồng, bảo đảm sự chỉ đạo thống nhất từ tỉnh đến cơ sở…
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh Hồ Huy Thành khẳng định, đồng quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản là bước chuyển quan trọng trong phương thức quản trị, từ quản lý hành chính đơn thuần sang mô hình quản trị có sự tham gia của cộng đồng. Nhà nước giữ vai trò định hướng, ban hành cơ chế, giám sát và hỗ trợ; cộng đồng ngư dân trở thành chủ thể trực tiếp tham gia bảo vệ, giám sát và tái tạo nguồn lợi tại vùng biển được giao quyền.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị Sở NN&MT khẩn trương tổng hợp đầy đủ các ý kiến đóng góp, tiếp tục hoàn thiện đề án bảo đảm chặt chẽ về căn cứ pháp lý, rõ ràng về mục tiêu, khả thi về giải pháp và đồng bộ trong tổ chức thực hiện để trình UBND tỉnh xem xét, quyết định theo đúng quy định. Đồng thời, các sở, ngành và UBND các xã, phường ven biển sau khi đề án được phê duyệt cần chủ động xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân; tiếp tục xây dựng các mô hình hiệu quả, phù hợp với đề án để nhân rộng trên toàn tỉnh; phát huy vai trò tự quản của cộng đồng. Bên cạnh đó, tăng cường phối hợp với lực lượng chức năng trong tuần tra, kiểm tra, xử lý vi phạm, góp phần bảo vệ bền vững nguồn lợi thủy sản và phát triển kinh tế biển của địa phương.