Phát triển nuôi thủy sản theo hướng hiện đại
Thời gian qua, hoạt động nuôi trồng thủy sản (NTTS) ở Hà Tĩnh từng bước chuyển sang hướng hiện đại, thâm canh. Nhiều vùng nuôi tôm chuyên canh hiệu quả cao tiếp tục được duy trì, mở rộng tại các xã Mai Phụ, Cổ Đạm, các phường Trần Phú, Hải Ninh… Người dân mạnh dạn đầu tư cải tạo ao nuôi, trải bạt đáy, vỗ bờ, lắp đặt hệ thống sục khí, áp dụng các mô hình nuôi trong nhà kín, nhà lưới, nuôi 2-3 giai đoạn theo hướng thâm canh, công nghệ cao trên diện tích gần 700ha. Nhờ đó, năng suất, sản lượng được nâng lên rõ rệt, bình quân đạt 20 - 30 tấn/ha/vụ.
Ông Dương Quốc Khánh (phường Trần Phú) chia sẻ: “Hệ thống ao nuôi được thiết kế theo quy trình 3 giai đoạn gồm ao ương dưỡng, ao nuôi giai đoạn 1 và ao nuôi giai đoạn 2. Tỷ lệ tôm sống đạt trên 85%, có thể nuôi 2-3 vụ mỗi năm. Kỹ thuật hiện đại giúp xử lý tốt chất thải, hạn chế ô nhiễm môi trường”.
Thời gian qua, nhiều người dân đã chú trọng mở rộng nuôi các đối tượng thủy sản nước ngọt có giá trị kinh tế như: cá diêu hồng, cá lóc, cá leo, cá trắm đen, cá chép giòn, tôm càng xanh, lươn, ếch, ốc bươu đen… với sản lượng nuôi gần 7.400 tấn. Các hình thức nuôi ngày càng đa dạng như: nuôi lồng bè, bán thâm canh, thâm canh trong ao, hướng tới sản xuất hàng hóa, chú trọng quy trình nuôi an toàn, VietGAP.
Anh Trần Văn Pháp (phường Hải Ninh) cho biết: “Tôi đã đăng ký thực hiện mô hình nuôi cá chim vây vàng đạt tiêu chuẩn VietGAP, gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm. Sau khi trừ chi phí, mô hình mang lại lợi nhuận hơn 170 triệu đồng mỗi vụ, cao hơn nhiều so với nuôi quảng canh trước đây. Quan trọng hơn, tôi được tiếp cận kỹ thuật nuôi hiện đại, sản phẩm làm ra đạt tiêu chuẩn, đầu ra cũng ổn định hơn”.
Sự chuyển đổi trong tư duy, ứng dụng KHKT, mở rộng liên kết sản xuất đang tạo nền tảng quan trọng để hoạt động NTTS phát triển theo hướng hiện đại, bền vững.
Bà Nguyễn Thị Hoài Thúy - Trưởng phòng Quản lý nuôi trồng thủy sản (Chi cục Thủy sản Hà Tĩnh) cho biết: “Với tổng diện tích nuôi trồng khoảng 7.360ha, sản lượng đạt trên 17.000 tấn, giá trị đạt trên 800 tỷ đồng/năm, lĩnh vực này tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng trong cơ cấu ngành nông nghiệp của tỉnh. Ngành chuyên môn tiếp tục tham mưu UBND tỉnh ban hành kịp thời các văn bản chỉ đạo, tập trung nguồn lực đầu tư phát triển lĩnh vực NTTS; ứng dụng công nghệ hiện đại trong sản xuất; xây dựng đồng bộ hạ tầng vùng nuôi; hướng dẫn quy trình nuôi, quản lý môi trường và phòng chống dịch bệnh”.
Chống khai thác IUU, hướng đến nghề cá bền vững
Bên cạnh phát triển nuôi trồng, Hà Tĩnh cũng đang quyết liệt thực hiện các giải pháp chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Đây không chỉ là yêu cầu để cùng cả nước tháo gỡ “thẻ vàng” của Ủy ban châu Âu (EC) mà còn là điều kiện tiên quyết để nghề cá phát triển bền vững. Trên tinh thần đó, Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt; các sở, ban, ngành và địa phương vào cuộc đồng bộ, triển khai nhiều giải pháp phù hợp với thực tiễn, tạo chuyển biến rõ nét ngay từ cơ sở.
Với gần 500 tàu cá đang hoạt động, phường Hải Ninh được xem là một trong những địa bàn trọng điểm về khai thác hải sản của tỉnh. Ông Nguyễn Hồ Phương - Phó Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị (UBND phường Hải Ninh) cho biết: “Chính quyền địa phương đã phối hợp với các ngành chức năng đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn ngư dân khai thác đúng quy định; tăng cường quản lý và đưa phần mềm truy xuất nguồn gốc thủy sản điện tử eCDT vào sử dụng”.
Đến nay, Hà Tĩnh có 3.900 tàu cá được đăng ký, cập nhật đầy đủ trên Cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia, trong đó, 3.883 tàu đủ điều kiện tham gia hoạt động khai thác hải sản; 100% tàu cá khai thác vùng khơi đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS); không có tàu cá, ngư dân vi phạm khai thác hải sản trái phép tại vùng biển nước ngoài; chưa phát hiện các trường hợp môi giới, móc nối đưa tàu cá đi khai thác trái phép.
Hà Tĩnh cũng là một trong những địa phương thực hiện tốt việc ứng dụng công nghệ trong truy xuất nguồn gốc thủy sản. Hiện nay, 100% tàu cá có chiều dài từ 6m trở lên đã hoàn thành cài đặt, đưa vào sử dụng phần mềm eCDT. Ông Trần Văn Tuấn - chủ tàu cá tại xã Lộc Hà cho biết: “Ngư dân chúng tôi ban đầu còn lúng túng nhưng bây giờ đã thành thạo hơn rất nhiều, chủ động lắp đặt 2 thiết bị VMS để hỗ trợ lúc đánh bắt ngoài khơi; cài đặt phần mềm làm thủ tục xuất - nhập cảng”.
Song song với việc siết chặt quản lý, giám sát hoạt động khai thác, Hà Tĩnh chú trọng đầu tư, nâng cấp hạ tầng hậu cần nghề cá, coi đây là bước đi chiến lược để phát triển kinh tế biển ổn định, bền vững.
Đến nay, toàn tỉnh đã có 3 cảng cá gồm Xuân Hội, Thạch Kim, Cửa Nhượng và 4 âu tránh trú bão gồm Cửa Hội, Cửa Sót, Cửa Nhượng, Cửa Khẩu được đưa vào vận hành, từng bước đáp ứng nhu cầu neo đậu, bốc dỡ, tiêu thụ hải sản của ngư dân. Nhờ đó, sản lượng khai thác toàn tỉnh đạt trên 40.000 tấn/năm, tốc độ tăng trưởng duy trì 4%/năm.
Ông Bùi Tuấn Sơn - Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản Hà Tĩnh cho biết, thời gian tới, Chi cục tiếp tục phối hợp với địa phương, biên phòng hướng dẫn ngư dân thực hiện đầy đủ quy định về xuất, nhập cảng, ghi nhật ký khai thác, truy xuất nguồn gốc, giám sát hành trình tàu cá; quản lý chặt tàu cá không đủ điều kiện hoạt động. Đồng thời, tổ chức các đợt tuần tra liên ngành, kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi khai thác sai vùng, sai tuyến, sử dụng ngư cụ mang tính hủy diệt...
